De recente, nieuwe Amerikaanse sancties bieden Rusland voorlopig bescherming.
Zo'n twee weken geleden werd aangekondigd dat de regering-Trump een aantal zeer
strenge sancties tegen Rusland had opgelegd.Tenminste, dat was de publieke
retoriek die de Amerikaanse regering gebruikte om hun nieuwste manoeuvre aan te
kondigen, en het was een verklaring die gretig door de mainstream media werd
overgenomen .
Maar wat als we u zouden vertellen dat wat er toen werkelijk gebeurde, was dat
de sancties die de Russische economie echt zouden kunnen schaden, met minstens
vier weken werden uitgesteld, en dat er zelfs toen geen toezegging was gedaan om
ze in te voeren – wat zou u dan denken?
Want dat is de realiteit. In plaats van twee weken heeft de regering-Trump in
dit geval enige bescherming geboden aan buitenlandse bedrijven (denk aan
Chinese, Indiase en Turkse bedrijven die grote hoeveelheden Russische olie kopen
en raffineren) tot ten minste 21 november.
Nu nog iets meer dan 2 weken.
Er werden dus sancties opgelegd aan Amerikaanse bedrijven en particulieren die
zaken doen met twee grote Russische oliemaatschappijen, Rosneft en Lukoil (die
samen ongeveer de helft van de Russische olie verwerken).
Hier is de aankondiging van het Amerikaanse ministerie van
Financiën. Het ziet er behoorlijk indrukwekkend uit – totdat je de kleine
lettertjes leest. Wat u zult zien, is dat deze sancties niet automatisch worden
toegepast op buitenlandse personen of bedrijven – de gebruikte woorden zijn "kunnen
leiden tot" en "lopen het risico op" sancties (zie vetgedrukt hieronder).
Overtredingen van Amerikaanse sancties
kunnen leiden
tot het opleggen van civiele of strafrechtelijke sancties aan Amerikaanse en
buitenlandse personen. Het OFAC kan civiele sancties opleggen voor overtredingen
van sancties op basis van strikte aansprakelijkheid. De richtlijnen van het OFAC
voor de handhaving van economische sancties bieden meer informatie over de
handhaving van Amerikaanse economische sancties door het OFAC. Bovendien kunnen
financiële instellingen en andere personen het risico lopen te worden
blootgesteld aan sancties voor het aangaan van bepaalde transacties of
activiteiten met aangewezen of anderszins geblokkeerde personen.
Bovendien lopen buitenlandse financiële instellingen die significante
transacties uitvoeren of faciliteren, of diensten verlenen met betrekking tot de
Russische militair-industriële basis, inclusief personen die geblokkeerd zijn op
grond van EO 14024, het risico om door het OFAC te worden gesanctioneerd.
Raadpleeg voor meer informatie het bijgewerkte OFAC-advies , "Updated Guidance
for Foreign Financial Institutions on OFAC Sanctions Authorities Targeting
Support to Russian's Military-Industrial Base", evenals de OFAC Frequently Asked
Questions (FAQ's) 1146-1152 en 1181-1182 .
Wat deze maatregel in feite inhoudt, is het sanctioneren van Amerikaanse
bedrijven en individuen die samenwerken met Rosneft en Lukoil (en mogelijk maakt
het het voor die bedrijven moeilijker om in Amerikaanse dollars te handelen). De
VS doet echter vrijwel geen zaken met beide Russische bedrijven, en de afgelopen
3,5 jaar zijn de Russen experts geworden in het afhandelen van olietransacties
zonder Amerikaanse dollars – dus deze onmiddellijke sancties zijn op zijn best
licht irritant.
De werkelijke kracht van dergelijke sancties zou liggen in het opleggen van
secundaire sancties aan buitenlandse bedrijven die olie afnemen van Rosneft en
Lukoil. Secundaire sancties zijn echter niet verplicht in de volgorde waarin ze
zijn opgelegd (er wordt alleen gedreigd zoals hierboven), en het blijkt dat
zelfs de dreigementen pas op zijn vroegst op 21 november kunnen worden
uitgevoerd – over meer dan twee weken.
Alle bedrijven hebben van de Amerikaanse regering tot
21 november de tijd gekregen om hun zakelijke relaties met de
Russische bedrijven af te bouwen .
En wat gebeurt er op 21 november, vraagt u zich misschien af? Nou, niets
definitiefs. Dat is het vroegst mogelijke moment waarop de Amerikaanse regering
mogelijk secundaire sancties tegen buitenlandse bedrijven zou kunnen opleggen –
maar de VS zijn daartoe niet verplicht. De Atlantic Council, die probeerde deze
stap zo goed mogelijk te presenteren, moest toegeven dat het in werkelijkheid om
dreigementen ging – niet om toezeggingen. De samenvatting in hun document
hierover luidt:
Kim merkt op dat de primaire sancties tegen Rosneft en Lukoil voortvloeiden uit
Uitvoerend Besluit 14024, dat volgens
haar van belang is omdat het “de dreiging van secundaire sancties met zich
meebrengt voor buitenlandse financiële instellingen die zaken blijven doen met
de gesanctioneerde bedrijven.”
Als we iets over Trump hebben geleerd, is het wel dat zijn dreigementen aan het
adres van Rusland steevast onzin zijn. We hebben negen maanden lang aanhoudende
dreigementen gehad – zonder dat er ook maar iets mee werd gedaan.
Degenen die niet de verantwoordelijkheid dragen om de acties van de regering-Trump
zo goed mogelijk voor te stellen, waren veel kritischer over wat er werkelijk
was gebeurd.
Jeremy Paner, voormalig sanctieonderzoeker bij het
Amerikaanse ministerie van Financiën en nu partner bij
advocatenkantoor Hughes Hubbard & Reed, werd geciteerd met de woorden dat de
afwezigheid van banken en Indiase of Chinese oliekopers in de sancties van
woensdag betekent dat ze "Poetins aandacht niet zullen krijgen ".
Dus voordat deze sancties echt hard worden en Rusland pijn doen, zullen we
minstens vier weken moeten wachten en zien of Trump instemt met secundaire
sancties tegen Indiase, Chinese en Turkse bedrijven die Russische olie kopen. We
denken dat de kans op zo'n stap, laten we zeggen, klein is. Trump gaf na het
uitroepen van de sancties in het Oval Office toe dat hij hoopte dat deze nieuwe
sancties hoe dan ook van korte duur zouden zijn .
Dus wie weet of deze sancties over 2 weken nog van kracht zijn.
En als u verdere aanwijzingen wilt over hoe we Trumps dreigementen moeten
bekijken: recentelijk gaf hij toe dat al zijn Tomahawk-gesprekken met Oekraïne
van begin tot eind onzin waren. Trump, naast NAVO-secretaris-generaal Mark Rutte,
zei dat de enige manier waarop Tomahawks ooit op Rusland zouden worden afgevuurd,
door de VS zou zijn. Oekraïne had geen enkele kans om de wapens te bemachtigen.
"Het probleem met de Tomahawk is – veel mensen weten het niet – dat het minimaal
zes maanden duurt, meestal een jaar, om te leren hoe je het moet gebruiken",
vertelde Trump aan verslaggevers tijdens een ontmoeting in het Oval Office met
NAVO-secretaris-generaal Mark Rutte. "De enige manier waarop een Tomahawk kan
worden gelanceerd, is als wij hem activeren", voegde de president toe. De
dreiging van secundaire sancties moet in dit licht worden gezien.
Op de korte termijn heeft de Trump-regering Rusland dus daadwerkelijk geholpen.
Ze heeft buitenlandse bedrijven vier weken de tijd gegeven om zoveel mogelijk
Russische olie te kopen, in de wetenschap dat ze pas op 21 november door de VS
gesanctioneerd kunnen worden.
Het geeft Rosneft en Lukoil een respijtperiode om nepbedrijven en dergelijke op
te zetten en te plannen om de oliestroom na 21 november op gang te houden, mocht
de regering-Trump secundaire sancties invoeren (wat waarschijnlijk niet zal
gebeuren). Het biedt deze bedrijven een respijtperiode om alle aankopen vooraf
in Amerikaanse dollars te betalen zonder dreiging van sancties (mochten ze dat
willen), of om ervoor te zorgen dat ze alternatieve betalingsplannen hebben,
zodat ze na 21 november geen dollars meer gebruiken.
Met andere woorden: het biedt Rusland bescherming en tijd om te plannen, zodat
het zijn oliehandel met belangrijke klanten kan blijven drijven. Dat geldt
voorlopig, en misschien wel voor altijd.
[Alle links, bronnen, documenten en meer informatie uitsluitend voor abonnee's]
[5 november 2025]
Afdrukken
Doorsturen
